INHOUDSOPGAVE
Wat is het?
Melkzuur (INCI Lactic Acid) is een organisch zuur dat behoort tot de alfahydroxyzuren.
Het heeft eigenschappen als exfoliant, pH-regelaar en huidverzorgend bestanddeel.
Het wordt gebruikt als ingrediënt tegen rimpels en pigmentvlekken in talrijke cosmetische producten.
In hogere concentraties kan het worden gebruikt in dermatologische preparaten voor medische peelings die ook middeldiep kunnen zijn, bijvoorbeeld tegen melasma, acnelittekens en rimpels in het gezicht.
Wat zijn alfahydroxyzuren?
Alfahydroxyzuren zijn stoffen die de verbindingen tussen keratinocyten kunnen verbreken en zo de afschilfering van de huid bevorderen.
Daardoor kunnen ze het huidoppervlak egaliseren en reinigen en tegelijk de opname van werkzame stoffen uit cosmetica bevorderen.
In een onderzoek werd de werkzaamheid van verschillende hydroxyzuren vergeleken wat betreft de toename van de celvernieuwing, de afname van de ruwheid en de verdraagbaarheid door de huid.
Bij dezelfde concentratie bleken glycolzuur en melkzuur de doeltreffendste hydroxyzuren.
Andere hydroxyzuren, zoals citroenzuur, appelzuur en hydroxyboterzuur, lijken minder werkzaam, maar kunnen nuttige toevoegingen zijn aan mengsels van melkzuur of glycolzuur 1.
Melkzuur in cosmetica
Melkzuur exfolieert de huid door de bruggen van keratine (desmosomale verbindingen) tussen de epidermale cellen (keratinocyten) te verbreken 2.
Daarnaast vormt het, als natriumlactaat, een belangrijk bestanddeel (8–10%) van de natuurlijke vochtinbrengende factor van de huid en wordt het als een uitstekend hydraterend bestanddeel beschouwd 2.
Als exfoliant voor de huid wordt Lactic Acid in cosmetische producten gebruikt in een maximale concentratie van 10% en bij een pH hoger dan 3,5.
Onder medisch toezicht kan het worden toegepast bij plaatselijke antiverouderingsbehandelingen. In dat geval kan de concentratie 30% bereiken of overschrijden en heeft het eindproduct een pH van ongeveer 3.
Na exfoliatie van de huid versnelt de celvernieuwing en wordt de synthese van glycosaminoglycanen gestimuleerd, waardoor de huid er helderder en beter gehydrateerd uitziet.
Veel zelfgemaakte schoonheidsmaskers en scrubs maken gebruik van het melkzuur in yoghurt, hoewel yoghurt er slechts 0,7–0,9% van bevat.
Gezichtsscrub met havermout en yoghurt
GESCHIKT VOOR: gemengde huid
Ingrediënten- 2 eetlepels fijngemalen havervlokken
- 1 eetlepel Griekse yoghurt
- 1 eetlepel jojobaolie of kokosolie
- Maal de haver met een koffiemolen of keukenmachine tot een fijn poeder; gebruik eventueel havermeel.
- Meng alle ingrediënten in een kom.
- Breng het mengsel met zachte cirkelvormige bewegingen gedurende ongeveer 30–60 seconden op de huid aan.
- Spoel de scrub af met lauw water.
- Doe de overgebleven scrub in een luchtdichte verpakking en bewaar deze in de koelkast.
Voordelen van exfoliatie
Door de oppervlakkigste huidlagen te exfoliëren, verhoogt melkzuur de snelheid van de celvernieuwing.
Het resultaat van deze versnelde celvernieuwing is een gladdere en stralendere huid.
Exfoliatie kan ook de werkzaamheid van plaatselijke huidverzorgingsproducten verbeteren doordat ze beter worden opgenomen. De huid exfoliëren vóór het aanbrengen van een crème helpt het cosmeticum bijvoorbeeld dieper door te dringen.
Regelmatige exfoliatie kan ook helpen om poriën vrij te houden en zo puistjes en comedonen te voorkomen.
Op langere termijn kan exfoliatie bovendien de synthese van collageen verhogen. Dit eiwit geeft de huid structuur en stevigheid en beperkt zo fijne lijntjes en de daarmee samenhangende huidverslapping.
Stimulatie van het huidoppervlak kan ook de doorbloeding verhogen, waardoor de huid er gezonder kan uitzien.
Wat zeggen onderzoeken?
Er zijn weinig onderzoeken naar de afzonderlijke werking van een melkzuurpeeling.
In een klein onderzoek onder 27 deelnemers bleek een op voorschrift bereide dermatologische melkzuurpeeling de diepte van kraaienpootjes na 2–3 behandelingen te verminderen, met een werkzaamheid die vergelijkbaar was met die van een glycolzuurpeeling 3. Beide behandelingen werden gecombineerd met zonbescherming; zonbescherming alleen vormde de controlegroep.
In de dermatologie wordt daarnaast vaak de Jessner-oplossing gebruikt, die uitsluitend voor medisch gebruik bestemd is. Deze oplossing is een mengsel van resorcinol 14%, salicylzuur 14% en melkzuur 14%, opgelost in ethanol.
De Jessner-oplossing wordt vooral gebruikt voor de behandeling van acne en hyperkeratotische laesies.
Een onderzoek liet zien dat melkzuur de activiteit van het enzym tyrosinase, dat verantwoordelijk is voor huidpigmentatie, rechtstreeks remt. Dit gebeurt onafhankelijk van de zure aard en op dosisafhankelijke wijze 4.
Er is dan ook gemeld dat een melkzuuroplossing op volledige sterkte (92%, pH 3,5) een doeltreffende en veilige peeling is voor de behandeling van melasma, met een werkzaamheid die vergelijkbaar is met die van de Jessner-oplossing 5, 6. Ook met concentraties van 82% werden voordelen bereikt 7.
In een ander onderzoek leidde een hooggeconcentreerde melkzuuroplossing (92%, pH 2,0) tot een duidelijke verbetering van de textuur, pigmentatie en het uiterlijk van de behandelde huid en tot vervaging van acnelittekens 8.
Een aanzienlijke verbetering, met meer dan 75% afname van de laesies, trad op bij één patiënt (14,28%); een goede verbetering van 51–75% bij drie patiënten (42,84%); een matige verbetering van 26–50% bij twee patiënten (28,57%); en een lichte verbetering van 1–25% bij één patiënt (14,28%).
In de genoemde onderzoeken werd de dermatologische melkzuurpeeling maximaal 4–6 keer herhaald, met tussenpozen van 2–3 weken.
Een advies voor uw huid
Is het schadelijk?
Na het gebruik van melkzuur wordt geadviseerd blootstelling aan ultraviolette straling te vermijden, tenzij een hoge bescherming wordt gebruikt, omdat de huid gevoeliger wordt voor zonlicht.
Over het algemeen is het veilig om de huid twee of drie keer per week te exfoliëren.
Voor mensen met een droge en gevoelige huid verdient een behandeling eenmaal per week de voorkeur. Mensen met specifieke huidaandoeningen dienen dit vooraf met een dermatoloog te bespreken.
Een te agressieve exfoliatie, vooral op kwetsbare zones zoals de gezichtshuid, kan leiden tot:
- irritatie
- roodheid
- droogheid
- krassen en wondjes.
Gebruik moet ook worden vermeden op huidzones die:
- door de zon zijn verbrand
- gebarsten of beschadigd zijn
- rood of ontstoken zijn
