Wat zijn marionetlijnen?
De zogenoemde marionetlijnen zijn lineaire groeven die vanaf de mondhoeken naar beneden lopen, in de richting van de kaaklijn.
Vaak wijzen ook de mondhoeken omlaag, waardoor het gezicht een sombere of ontevreden uitdrukking krijgt.
In medische termen worden marionetlijnen mentolabiale plooien genoemd.
Net als andere rimpels ontstaan marionetlijnen als gevolg van de natuurlijke veroudering van het gezicht.
Hoewel zij vaker zichtbaar worden met het ouder worden, ontwikkelt niet iedereen deze lijnen.
Het ontstaan en de ernst verschillen per persoon en hangen samen met de vorm en anatomie van het gezicht. Genetische aanleg en erfelijkheid spelen daarom een belangrijke rol.
Mogelijke behandelingen zijn onder meer injecties met fillers, botulinetoxine, chirurgische ingrepen om vet te verminderen, draadliften en volumiserende fillers. 1
Oorzaken
Marionetlijnen ontstaan door een combinatie van verschillende factoren, waaronder:
- zwaartekracht;
- volumeverlies;
- verhoogde spierspanning.
Ook leefstijlfactoren — zoals overmatige blootstelling aan de zon, sterke gewichtsschommelingen, een ongezond voedingspatroon en roken — kunnen deze en andere rimpels sneller zichtbaar maken.
Zwaartekracht
Het gezicht staat dagelijks bloot aan de zwaartekracht, die de huid letterlijk naar beneden trekt.
Wanneer de weefsels onvoldoende stevigheid hebben om deze kracht te weerstaan, bijvoorbeeld door verlies van collageen en elastine, verslapt de huid en zakt zij omlaag.
Volumeverlies
Volumeverlies draagt in belangrijke mate bij aan het ontstaan van marionetlijnen.
Dit volumeverlies bestaat voornamelijk uit 3 componenten: 1
- verlies van vetten in het onderhuidse vetweefsel, de hypodermis, dat thermische en mechanische bescherming biedt en de contouren van het gezicht mede bepaalt;
- afname van structurele eiwitten zoals collageen en elastine, die zowel in hoeveelheid als in kwaliteit achteruitgaan, met verlies van stevigheid en elasticiteit tot gevolg;
- volumeverlies van het kaakbot, dat in hoogte en breedte afneemt; dit is vooral zichtbaar bij mensen die tanden hebben verloren of een gebitsprothese dragen.
Verhoogde spierspanning
Een andere belangrijke factor is een verhoogde spanning van de spieren die de mondhoeken naar beneden trekken.
Een belangrijke rol speelt de bilaterale en symmetrische depressor anguli oris, de mondhoekdepressor. Bij voortdurende activiteit trekt deze spier de mondhoeken omlaag, waardoor een sombere uitdrukking ontstaat en marionetlijnen duidelijker worden.
Behandeling
Marionetlijnen zijn vaak goed te behandelen met botulinetoxine en injecteerbare fillers.
Het effect houdt gemiddeld ongeveer 6 maanden aan. De kosten bedragen doorgaans circa 300 euro per behandeling.
Botulinetoxine
Botulinetoxine, bekend onder de merknaam Botox®, vermindert de verhoogde spanning van de depressor anguli oris.
Een plaatselijke injectie blokkeert de spiercontractie, waardoor de spier ontspant en de mondhoeken iets omhoog komen.
Fillers
Dermale fillers worden in het gebied van de marionetlijnen geïnjecteerd om het volumetekort op te vullen.
Er bestaan verschillende soorten fillers en injectietechnieken. In de meeste gevallen wordt hyaluronzuur gebruikt.
Fillers kunnen ook volume toevoegen aan de wangen en jukbeenderen. Hierdoor wordt de huid gelift en gladder, wat ook het aanzien van marionetlijnen kan verbeteren.
Andere behandelingen
Naast botulinetoxine en fillers zijn andere esthetisch-medische behandelingen mogelijk.
Door de aard van deze lijnen geeft de combinatie van botulinetoxine en fillers doorgaans de beste en vooral snelste resultaten.
De onderstaande methoden vragen meestal meer tijd en herhaalde behandelingen voordat een duidelijk effect zichtbaar wordt.
Radiofrequentie
Radiofrequentie gebruikt elektromagnetische velden om huidcellen, vooral fibroblasten, direct of indirect te beïnvloeden.
De elektromagnetische energie verhoogt de temperatuur in het weefsel. Daardoor trekken collageenvezels samen en worden fibroblasten gestimuleerd om meer collageen, elastine en hyaluronzuur te produceren.
De toename van deze macromoleculen maakt de huid steviger en voller en kan kleine onregelmatigheden, rimpels en huidverslapping verminderen.
Microneedling
Microneedling is een minimaal invasieve behandeling waarbij met fijne naaldjes kleine kanaaltjes in de huid worden gemaakt.
Dit stimuleert de aanmaak van elastine en collageen en kan de opname van later aangebrachte huidproducten verbeteren.
Om het resultaat te maximaliseren zijn soms maximaal zes behandelingen verspreid over ongeveer zes maanden nodig. Mogelijke effecten zijn onder meer een algemene verbetering van de huidstevigheid.
Laser
Bij laserresurfacing worden de bovenste huidlagen verwijderd met een gerichte laserstraal.
Tegelijkertijd stimuleert de warmte van de laser de huidvernieuwing in de diepere lederhuid.
Er bestaan veel soorten lasers, die grofweg worden ingedeeld in ablatieve en niet-ablatieve lasers.
Ablatieve lasers gelden doorgaans als effectiever, maar ook als intensiever. Gefractioneerde technologie kan de bijwerkingen beperken.
Draadlift
Wanneer marionetlijnen gepaard gaan met duidelijke huidverslapping, kan de arts zeer dunne liftende draden plaatsen met een diameter van 0,05 tot 0,20 mm.
De draden bestaan uit polydioxanon, of PDO, een materiaal dat in ongeveer 8 maanden volledig wordt afgebroken. Kleine weerhaakjes langs de draad trekken de huid omhoog.
Tijdens hun verblijf in de huid verbeteren PDO-draden ook de huidstructuur, waardoor een deel van het resultaat na de afbraak kan blijven bestaan.
De behandeling vindt plaats onder plaatselijke verdoving en vraagt slechts enkele dagen herstel. Blauwe plekken en zwelling kunnen tijdelijk optreden.
Mesotherapie met deoxycholzuur
Injecteerbaar deoxycholzuur, bekend onder de merknaam Kybella, wordt gebruikt wanneer ook onderkinvet moet worden verminderd.
De stof vernietigt vetcellen, waarna deze worden opgeruimd. Tegelijkertijd ontstaat een ontstekingsreactie die de groei van fibroblasten stimuleert.
Cosmetica en supplementen
Wanneer marionetlijnen al diep zijn, geven antirimpelcrèmes en huidsupplementen meestal geen bevredigend resultaat.
Dergelijke producten kunnen wel preventief en als algemene ondersteuning worden gebruikt om stevigheid, hydratatie en het algemene aanzien van de huid te verbeteren.
Bij diepe en plaatselijke veranderingen is behandeling door een esthetisch arts nodig.
Lees voor meer informatie ook onze artikelen over:
- antirimpelcrèmes: samenstelling en werking;
- antirimpelsupplementen: effectiviteit, voordelen en gebruik;
- antirimpelserums: ingrediënten en keuzeadvies.
