INHOUDSOPGAVE
Wat is het?
Wijnsteenzuur is een organisch zuur dat in fruit voorkomt.
Het behoort tot de categorie alfahydroxyzuren en komt bijzonder veel voor in druiven en tamarinde, maar ook in bananen en citrusvruchten.
Chemisch gezien is het een dicarbonzuur dat is afgeleid van barnsteenzuur.
Het is een wit, kristallijn poeder en kent talrijke toepassingen in de voedingsmiddelenindustrie (E334), de farmaceutische sector en cosmetica.
Gebruik in cosmetica
Wijnsteenzuur (INCI Tartaric Acid) wordt gebruikt bij de formulering van verhelderende producten en producten tegen pigmentvlekken, die nuttig zijn bij de behandeling van dyschromieën en melasma.
Het wordt ook gebruikt in producten tegen acne en huidveroudering, en bij de verzorging van een onzuivere, doffe en verdikte huid.
Het kan ook als pH-regelaar worden gebruikt.
Het wordt doorgaans gebruikt in concentraties tussen 1 en 10%, alleen of, vaker, in combinatie met andere alfahydroxyzuren.
Door het hogere molecuulgewicht, en daarmee een geleidelijkere opname door de huid, kan de exfoliërende werking als milder en minder irriterend worden beschouwd dan die van agressievere alfahydroxyzuren, zoals glycolzuur.
De diepte van de exfoliatie hangt echter af van de gebruikte concentratie en de inwerktijd op de huid.
In een onderzoek werd de werkzaamheid van verschillende hydroxyzuren vergeleken wat betreft de bevordering van celvernieuwing, de vermindering van ruwheid en de verdraagbaarheid door de huid. Bij een gelijke concentratie bleken glycolzuur en L-melkzuur de doeltreffendste hydroxyzuren.
Andere hydroxyzuren, zoals citroenzuur, appelzuur en hydroxyboterzuur, lijken minder doeltreffend, maar kunnen nuttige toevoegingen zijn aan mengsels van melkzuur of glycolzuur 1.
Voordelen van de exfoliërende werking
In combinatie met andere alfahydroxyzuren heeft wijnsteenzuur een goede keratolytische werking.
De acantholytische werking vermindert de hechting tussen de cellen van de opperhuid en maakt de hoornlaag dunner, waardoor corneocyten sneller worden verwijderd.
De sterkere exfoliatie leidt tot de klassieke voordelen die aan een chemische peeling worden toegeschreven:
- een verhelderend effect en een stralendere huid;
- comedolytische activiteit, waardoor cysten en microcysten gemakkelijker worden geleegd;
- een snellere celvernieuwing;
- stimulering van de aanmaak van collageen en elastine;
- een betere opname van andere werkzame stoffen die onmiddellijk na de behandeling worden aangebracht.
Mogelijke bijwerkingen
Producten met hoge concentraties wijnsteenzuur mogen uitsluitend worden gebruikt door een arts met deskundigheid op het gebied van dermatologie en antiverouderingsgeneeskunde.
Een sterke exfoliërende werking door hoge concentraties alfahydroxyzuren kan de huid blootstellen aan bijwerkingen zoals:
- plaatselijke irritatie;
- pijn;
- jeuk;
- oedeem;
- roodheid van het behandelde gebied;
- overgevoeligheid van het behandelde gebied.
Een tip voor uw schoonheid
Gebruik in voedingsmiddelen
Wijnsteenzuur wordt in de voedingsmiddelenindustrie gebruikt als:
- rijsmiddel in combinatie met natriumbicarbonaat;
- antioxidant;
- zuurteregelaar;
- smaakstof (geeft zure en wrange tonen).
Wijnsteenzuur voor voedingsdoeleinden wordt doorgaans gebruikt als voedingszuur om wijn, dranken, sappen, jam, ijs en gelei een zure smaak te geven.
Het zure kaliumzout van wijnsteenzuur (ook wel kaliumbitartraat of wijnsteen genoemd) ontstaat van nature tijdens de wijnbereiding.
Wijnsteenzuur wordt vaak tijdens de wijnbereiding toegevoegd omdat de natuurlijke zuurgraad van druiven onvoldoende kan zijn. Het beïnvloedt bovendien de smaak, brengt de kleur, de tanninen en de zoetheid in evenwicht en bewaart de chemische stabiliteit van de wijn. Het werkt ook als conserveermiddel en remt de groei van ongewenste bacteriën.
Is het schadelijk?
Wijnsteenzuur is als veilig ingrediënt goedgekeurd door de Food and Drug Administration (FDA), de Europese Autoriteit voor Voedselveiligheid (EFSA) en het Gemengd Comité van deskundigen van de FAO/WHO inzake levensmiddelenadditieven (JECFA).
