Scrub | Voordelen, Ingrediënten en Zelfgemaakte Recepten

Wat is een scrub?

Een scrub is een cosmetische behandeling die helpt de vernieuwing van de huid te stimuleren.

Daarvoor wordt gebruikgemaakt van de wrijving van fysieke deeltjes die, wanneer ze over de huid worden gemasseerd, een mechanische exfoliërende werking uitoefenen.

Daarin verschilt een scrub van zogenoemde chemische exfolianten (zoals glycolzuur, citroenzuur, appelzuur, melkzuur en wijnsteenzuur), die de verbindingen tussen de opperhuidcellen verbreken en zo de afschilfering van de huid bevorderen, zelfs tot in diepere lagen van de opperhuid.

Tal van producten, ook natuurlijke, zijn geschikt als scrub, zoals suiker, fijngemalen zaden, zout, koffie of synthetische microkorrels.

Waarom is het belangrijk?

Hoewel we dit normaal gesproken niet merken, vernieuwt de opperhuid (de buitenste laag van onze huid) zich ongeveer elke 28 dagen volledig.

Dit proces heet verhoorning; zowel een versnelling ervan (kenmerkend voor psoriasis) als een vertraging kan ten grondslag liggen aan huidaandoeningen en onvolkomenheden.

Met het ouder worden begint de snelheid van de huidvernieuwing af te nemen.

Deze achteruitgang maakt de huid van nature ook droger.

Belangrijke lipiden in de bovenste huidlagen (zoals ceramiden) ontstaan namelijk bij de afbraak van opperhuidcellen tijdens de verhoorning. Wanneer dit proces vertraagt, wordt de opperhuid droger en dunner.

Voordelen van scrubben

Voordelen voor de huid

Door de afschilfering van de oppervlakkigste huidlagen te stimuleren, versnelt een scrub de celvernieuwing.

Het resultaat van deze versnelde verhoorning is een gladdere en stralendere huid.

Een scrub kan ook de werking van plaatselijke huidverzorgingsproducten verbeteren doordat ze beter worden opgenomen. De huid exfoliëren voordat een crème wordt aangebracht, helpt het product bijvoorbeeld dieper door te dringen.

Regelmatige exfoliatie kan ook helpen verstopte poriën te voorkomen en zo puistjes en comedonen tegen te gaan.

Op lange termijn kan exfoliatie bovendien de aanmaak van collageen verhogen. Dit eiwit geeft de huid structuur en stevigheid en helpt fijne lijntjes en verslapping te beperken.

Het stimuleren van het huidoppervlak kan ook de doorbloeding verhogen, waardoor de huid er gezonder kan uitzien.

Voordelen voor het haar

Scrubs voor de hoofdhuid helpen de ophoping van talg, vuil en dode huidcellen aan de haarwortels te verwijderen.

Zo helpen ze mogelijke irritatie en roos door overtollig talg te verminderen.

Gebruikte stoffen

Het grootste voordeel van fysieke exfoliatie is dat exfoliërende middelen gemakkelijk verkrijgbaar zijn.

Ingrediënten voor het lichaam

Zelfs de handen met een beetje suiker of zout over elkaar wrijven kan al een doeltreffende lichaamsscrub vormen.

Veelgebruikte stoffen in scrubs zijn:

• gemalen koffie
• zeezout
• bruine suiker
• gemalen haver
• gemalen tarwe
• gemalen rijst
• bentoniet of andere natuurlijke kleisoorten
• silica
• houtskool
• gemalen perzikpitten
• noten fijngehakt (waarbij de olie behouden blijft)
• kaneel
• natriumbicarbonaat
• parelpoeder
• diamantpoeder
• silica (silica)
• Polymethyl Methacrylate en andere microplastics

In zelfgemaakte recepten worden deze middelen doorgaans gemengd met water en olie (bijvoorbeeld kokos-, jojoba- of olijfolie, amandelolie, abrikozenpitolie, arganolie, avocado-olie of druivenpitolie) totdat een halfvaste consistentie ontstaat.

Sommige mensen vervangen het water liever door groene thee of koffie, die dankzij de cafeïne een antioxidatieve en anticellulitewerking kunnen hebben.

Desgewenst kunnen één of twee druppels van een favoriete etherische olie aan het mengsel worden toegevoegd.

Sommige natuurlijke scrubs bevatten zure stoffen die de werking kunnen versterken door chemische exfoliatie. Chemisch exfoliërende ingrediënten die aan een zelfgemaakte scrub kunnen worden toegevoegd zijn onder meer:

• melk en yoghurt, die melkzuur bevatten;
• appels, die appelzuur bevatten;
• ananas, een rijke bron van vitamine C en citroenzuur;
• citroen, rijk aan citroenzuur.

Andere ingrediënten, zoals granen, bevatten verzachtende stoffen die de huid zachter kunnen maken en irritatie door scrubben kunnen verzachten.

Ingrediënten voor het gezicht

Omdat de gezichtshuid gevoeliger en kwetsbaarder is dan de huid van het lichaam, moeten gezichtsscrubs fijnere en zachtere deeltjes bevatten.

Suikerscrubs, die populair zijn voor het lichaam, zijn bijvoorbeeld vaak te agressief voor het gezicht. Hetzelfde geldt voor zeezout, walnootschalen en koffiedik.

Kies liever voor fijngemalen graanmeel, kaneel of kleine hoeveelheden natriumbicarbonaat.

Ook de massage moet zachter zijn.

Voorbeelden en recepten

Gezichtsscrub

Scrub met honing en haver

GESCHIKT VOOR: vette en gemengde huid

Ingrediënten

• 1/4 kopje fijngemalen haver
• 1/8 kopje honing
• 1/8 kopje jojobaolie

Bereiding

1. Maal de haver tot een fijn poeder met een koffiemolen of keukenmachine (gebruik eventueel havermeel).
2. Verwarm de honing enkele seconden in de magnetron zodat deze gemakkelijker mengt.
3. Meng alle ingrediënten in een kom.
4. Breng het mengsel met zachte cirkelvormige bewegingen ongeveer 60 seconden op de huid aan.
5. Spoel de scrub af met lauw water.
6. Doe de overgebleven scrub in een luchtdicht bakje en bewaar deze in de koelkast.

Scrub met havermeel en yoghurt

GESCHIKT VOOR: gemengde huid

Ingrediënten

• 2 eetlepels fijngemalen havervlokken
• 1 eetlepel Griekse yoghurt
• 1 eetlepel jojoba- of kokosolie

Bereiding

1. Maal de haver tot een fijn poeder met een koffiemolen of keukenmachine (gebruik eventueel havermeel).
2. Meng alle ingrediënten in een kom.
3. Breng het mengsel met zachte cirkelvormige bewegingen ongeveer 30-60 seconden op de huid aan.
4. Spoel de scrub af met lauw water.
5. Doe de overgebleven scrub in een luchtdicht bakje en bewaar deze in de koelkast.

Scrub met appel en honing

GESCHIKT VOOR: vette huid

Ingrediënten

• 1 rijpe appel, geschild en zonder klokhuis
• 1/2 eetlepel honing
• 1/2 theelepel jojobaolie

Bereiding

1. Pureer de appel in een keukenmachine tot een halfvaste, niet te vloeibare crème.
2. Verwarm de honing enkele seconden in de magnetron zodat deze gemakkelijker mengt.
3. Meng alle ingrediënten in een kom.
4. Breng het mengsel met zachte cirkelvormige bewegingen ongeveer 30-60 seconden op de huid aan.
5. Laat de scrub 5 minuten inwerken voor extra hydraterende voordelen.
6. Spoel af met lauw water.
7. Doe de overgebleven scrub in een luchtdicht bakje en bewaar deze in de koelkast.

Scrub met banaan en havermeel

GESCHIKT VOOR: vette huid

Ingrediënten

• 1 rijpe banaan
• 2 eetlepels fijngemalen havermeel
• 1 eetlepel Griekse yoghurt

Bereiding

1. Prak de banaan met een lepel tot een halfvaste, niet te vloeibare crème.
2. Maal de haver tot een fijn poeder met een koffiemolen of keukenmachine (gebruik eventueel havermeel).
3. Meng alle ingrediënten in een kom.
4. Breng het mengsel met zachte cirkelvormige bewegingen ongeveer 30-60 seconden op de huid aan.
5. Spoel de scrub af met lauw water.
6. Doe de overgebleven scrub in een luchtdicht bakje en bewaar deze in de koelkast.

Lichaamsscrub

Scrub met zeezout

Ingrediënten

• 1/2 kopje zeezout
• 1/2 kopje olie naar keuze
• etherische oliën (optioneel)

Bereiding

1. Doe het zeezout en de olie in een kom.
2. Meng goed. Voeg zo nodig meer zout of olie toe om de gewenste consistentie te verkrijgen.
3. Voeg desgewenst één of twee druppels etherische olie aan het mengsel toe.
4. Masseer de scrub enkele minuten voorzichtig met cirkelvormige bewegingen over de huid en spoel af met warm water.
5. Doe de overgebleven scrub in een luchtdicht bakje en bewaar deze in de koelkast.

Suikerscrub met groene thee

Ingrediënten

• 2 zakjes groene thee
• 1/2 kopje warm water
• 1 kopje bruine suiker
• 1/4 kopje gesmolten kokosolie

Bereiding

1. Laat de theezakjes enkele minuten in het warme water trekken en laat de thee vervolgens afkoelen.
2. Doe de bruine suiker in een kom terwijl de thee afkoelt.
3. Voeg de kokosolie toe en meng deze goed door de suiker.
4. Voeg de afgekoelde thee toe aan het mengsel van olie en suiker. De thee moet koud zijn, zodat de suiker niet oplost.
5. Is het mengsel te dik, voeg dan meer kokosolie of een beetje water toe. Is het te dun, voeg dan meer bruine suiker toe.
6. Masseer de scrub enkele minuten voorzichtig met cirkelvormige bewegingen over de huid en spoel grondig af met warm water.
7. Doe de overgebleven scrub in een luchtdicht bakje en bewaar deze in de koelkast.

Koffiescrub

Ingrediënten

• 1/2 kopje koffiedik
• 2 eetlepels warm water
• 1 eetlepel verwarmde kokosolie

Bereiding

1. Doe het koffiedik en het warme water in een kom en roer goed met een lepel.
2. Voeg de kokosolie toe. Voeg zo nodig meer koffiedik of olie toe om de juiste consistentie te verkrijgen.
3. Masseer de scrub enkele minuten voorzichtig met cirkelvormige bewegingen over de huid en spoel af met warm water.
4. Doe de overgebleven scrub in een luchtdicht bakje en bewaar deze in de koelkast.

Gebruiksfrequentie en voorzorgsmaatregelen

Over het algemeen is het veilig om de huid twee of drie keer per week te exfoliëren.

Voor mensen met een droge en gevoelige huid verdient één keer per week de voorkeur.

Mensen met bepaalde huidaandoeningen kunnen dit het beste vooraf met een dermatoloog bespreken.

Het gebruik van te grove scrubs op gevoelige zones, zoals de gezichtshuid, kan leiden tot:

• irritatie
• roodheid
• droogheid
• krassen en wondjes.

Scrubben moet ook worden vermeden op huid die:

• door de zon verbrand is
• gebarsten of beschadigd is
• rood of ontstoken is

Wanneer etherische oliën worden toegevoegd, test de verdunde olie dan eerst op een klein stukje huid om er zeker van te zijn dat er geen allergische reactie optreedt.