INHOUDSOPGAVE
Wat zijn het?
Zogenoemde crèmes met een onmiddellijk botoxeffect zijn antirimpelcosmetica die zijn ontwikkeld om expressierimpels vrijwel direct glad te strijken. Daarom worden ze ook crèmes met een onmiddellijk liftend effect genoemd.
Deze producten bevatten doorgaans bijzondere peptiden, die neurotransmitterremmers worden genoemd.
Het zijn korte aminozuursequenties die, nadat ze door de huid zijn opgenomen, de effecten van botulinetoxine nabootsen.
Voorbeelden van neurotransmitterremmende peptiden zijn Acetyl Hexapeptide-3, Pentapeptide-18, Pentapeptide-3 en Tripeptide-3, hoewel ze vaak onder hun geregistreerde handelsnamen worden aangeprezen (bijv. Vanistryl, Munapsys, Argireline, Argirelox, Vialox enz.).
Botulinetoxine en neurotransmitterremmende peptiden ontspannen de mimische gezichtsspieren. Hierdoor kunnen expressierimpels, die juist ontstaan door een onderliggende verhoogde spanning van de gezichtsspieren, worden verzacht en gladgestreken.
Waarvoor worden ze gebruikt?
Botox is een van de effectiefste en meest gebruikte middelen om rimpels te verminderen. Het blijft echter een invasieve behandeling, omdat er kleine injecties in de huid voor nodig zijn.
Hoewel bijwerkingen zeldzaam zijn, is botulinetoxine bovendien zeer toxisch. Het mag daarom uitsluitend door ervaren artsen worden gebruikt en kan niet in antirimpelcrèmes worden verwerkt 1.
Wat de resultaten betreft, werken botulinetoxine-injecties vrijwel onmiddellijk: na 2-3 dagen zijn duidelijke resultaten zichtbaar, waarna het effect geleidelijk toeneemt tot 2-3 weken en 3-5 maanden aanhoudt.
Crèmes met een onmiddellijk botoxeffect vormen een praktisch, betaalbaar en veilig alternatief voor injecties met botulinetoxine.
Werken ze?
Volgens de huidige stand van de wetenschap is de werking van cosmetica met een onmiddellijk botoxeffect nog lang niet zo sterk als die van injecteerbare behandelingen met botulinetoxine.
Daarbij moet worden opgemerkt dat veel van de in dit artikel aangehaalde onderzoeken, hoe bemoedigend ze ook lijken, interne onderzoeken zijn die door de fabrikant zijn uitgevoerd en gefinancierd. Daardoor is de wetenschappelijke betrouwbaarheid ervan gering.
Ook factoren als de concentratie van het peptide in het cosmeticum, die afhangt van de keuzes van de fabrikant, en de opneembaarheid ervan, die sterk afhankelijk is van het type peptide en de gekozen formulering, kunnen de toch al twijfelachtige werking verder verminderen.
Er is daarom geen algemene garantie dat crèmes met een onmiddellijk liftend effect aan de verwachtingen van consumenten voldoen. Dat neemt niet weg dat sommige goed geformuleerde cosmetica expressierimpels zichtbaar en bevredigend kunnen verminderen, mede dankzij neurotransmitterremmende peptiden.
Hoe werken ze?
Acetylcholine is de belangrijkste chemische boodschapper, oftewel neurotransmitter, die bij spiercontractie betrokken is.
Om een spier te laten samentrekken, wordt acetylcholine in blaasjes opgeslagen en vervolgens vrijgegeven wanneer een zenuwimpuls voor spiercontractie aankomt.
Het SNARE-complex regelt de hechting en fusie van de acetylcholinebevattende blaasjes met het presynaptische membraan.
Acetylcholine is dus de neurotransmitter die als signaal voor spiercontractie fungeert.
Nadat acetylcholine uit de presynaptische blaasjes is vrijgekomen, belandt het in de synaps, een kleine ruimte tussen spier en zenuw. Daar bindt het zich aan specifieke acetylcholinereceptoren op het oppervlak van spiercellen, waardoor deze samentrekken.
Crèmes met een onmiddellijk botoxeffect bevatten een of meer ingrediënten die op verschillende niveaus aangrijpen om deze keten van gebeurtenissen die tot spiercontractie leidt te blokkeren. Deze werkzame stoffen worden daarom neurotransmitterremmende peptiden genoemd.
Welke zijn er?
Acetyl Hexapeptide-3 (Argireline)
Een van de meest voorkomende ingrediënten in crèmes met een onmiddellijk botoxeffect is Acetyl Hexapeptide-3, beter bekend onder de handelsnaam Argireline. Het wordt soms ook Acetyl Hexapeptide-8 genoemd.
Dit ingrediënt is onder meer aanwezig in onze multifunctionele antirimpelcrèmes X115®New Generation Cream.
Vergeleken met botox heeft acetyl hexapeptide-3 een 4.000 keer lager toxisch potentieel en kan het plaatselijk worden aangebracht in huidcrèmes of via injecties 2. In cosmetische producten wordt het gebruikt in concentraties van 0,01 tot 0,05%.
Argireline is een synthetisch hexapeptide dat in hoofdzaak het SNARE-complex remt en daardoor de afgifte van acetylcholine beperkt. Zo vermindert het de herhaalde contractie van de mimische gezichtsspieren en verzacht het expressierimpels 3.
In vergelijking met botulinetoxine heeft Argireline een vergelijkbare potentie, maar een lagere werkzaamheid. In tegenstelling tot botox is de acute toxiciteit ervan echter verwaarloosbaar.
In klinische onderzoeken bleek Argireline effectief tegen rimpels en verminderde het deze met maximaal 48% na 4 weken behandeling, tweemaal per dag 4, 5, 6, 7.
De opname hangt af van verschillende factoren, zoals pH, lading, molecuulgewicht, concentratie en aanwezige elektrolyten, en kan met het gebruik van micronaaldjes tot 40 keer worden verbeterd 8.
Acetyl Hexapeptide-1 (Munapsys)
Acetyl Hexapeptide-1, met de handelsnaam Munapsys, is een botoxachtig ingrediënt van de tweede generatie.
Dit peptide is in silico ontworpen, met geoptimaliseerde structuren die zeer specifiek interageren met de biologische receptoren waarop men zich wil richten 9, 10, 11.
Acetyl Hexapeptide-1 kan dan ook worden beschouwd als het eerste beschikbare ingrediënt dat de spiercontractie zowel pre- als postsynaptisch beïnvloedt en daarmee een dubbele spierontspannende werking heeft.
Volgens de informatie van de fabrikant werd ten opzichte van de uitgangssituatie een afname van 29% in de afgifte van acetylcholine uit het presynaptische uiteinde waargenomen, wat 16% meer was dan bij Argireline.
Daarnaast destabiliseert Acetyl Hexapeptide-1 postsynaptisch de acetylcholinereceptoren en vermindert het de dichtheid ervan in het postsynaptische membraan. Het vermindert ook de depolarisatie van calciumkanalen.
Al deze werkingen samen verminderen de spiercontractie aanzienlijk, waardoor de spier ontspant en de rimpels en fijne lijntjes die met overmatig aangespannen spieren samenhangen gladder worden.
Een andere interessante eigenschap van Acetyl Hexapeptide-1 is dat het de aanmaak van collageen kan verhogen, tot 16% (in vitro aangetoond bij dermale fibroblasten).
Volgens het informatiemateriaal over Munapsys™ zou een concentratie van 3% de diepte van de meest uitgesproken rimpels met maximaal 36,7% verminderen in slechts 7 dagen 12.
Er werden ook gunstige effecten waargenomen op marionetlijnen en kraaienpootjes, met een liftend effect op de mondhoeken.
Pentapeptide-3 (Vialox)
Een ander vrij bekend ingrediënt in crèmes met een onmiddellijk botoxeffect is Pentapeptide-3, met de handelsnaam Vialox.
Het is een synthetisch peptide dat is afgeleid van slangengif.
Dit peptide verhindert de afgifte van acetylcholine niet, maar werkt op het postsynaptische membraan als antagonist van de acetylcholinereceptor 13.
Uit door de fabrikant uitgevoerde onderzoeken bleek dat na 28 dagen tweemaal daags gebruik de diepte van de rimpels met ongeveer 49% afnam en de algemene ruwheid van de huid met 47% verminderde 14, 15.
Pentapeptide-18 (Leuphasyl)
Pentapeptide-18 is een ander bekend en veelgebruikt botoxachtig ingrediënt in crèmes met een onmiddellijk effect.
Het wordt gebruikt in concentraties van 3-10% en kan volgens onderzoeken de diepte van expressierimpels met ongeveer 12% verminderen.
Het bootst het natuurlijke mechanisme van enkefalinen na en remt de neuronale activiteit en de afgifte van catecholaminen, die eveneens bij spiercontractie betrokken zijn.
Een crème met Pentapeptide-18 (0,05%) werd in een onderzoek onder 43 vrouwen vergeleken met Acetyl Hexapeptide-3 (0,05%) en met een combinatie van beide peptiden. De rimpelvermindering bedroeg respectievelijk 12%, 16% en 25%. Het onderzoek vond dus een synergetisch effect van Leuphasyl in combinatie met Argireline 16, 17.
Tripeptide-3 (Syn-Ake)
Tripeptide-3, commercieel bekend als Syn-Ake, bootst het effect na van waglerin-1, een peptide uit het gif van de adder Tropidolaemus wagleri.
Tripeptide-3 werkt op het postsynaptische membraan en is een reversibele antagonist van de acetylcholinereceptor. Het remt in de praktijk de binding van acetylcholine aan de receptoren en blokkeert zo de spiercontractie.
Volgens de fabrikant zou Tripeptide-3 in een concentratie van 4% de rimpels met maximaal 52% verminderen na 28 dagen behandeling, waarbij bij 73% van de vrijwilligers een meetbare afname werd vastgesteld 18.
De resultaten van een onderzoek van drie maanden onder 37 vrouwelijke vrijwilligers toonden aan dat de formulering met Tripeptide-3 zowel onmiddellijk als op lange termijn verbetering gaf in het uiterlijk van fijne en diepe rimpels 19.
Acetyl Octapeptide-3 (SNAP-8)
Acetyl Octapeptide-3 is een verlengde sequentie van het peptide Argireline 20, 21.
Door deze overeenkomst kan SNAP-8 de afgifte van acetylcholine aanzienlijk remmen.
Acetyl Octapeptide-3 wordt aangeprezen als een alternatief van de ‘nieuwe generatie’ voor botox. Bij gebruik in een crème van 10%, tweemaal daags aangebracht gedurende 28 dagen, leidde dit tot een afname van de diepte van rimpels rond de ogen tot 63%, met een gemiddelde waarde van -35% 22, 21.
Vanistryl ®
Vanistryl ® is een complex van twee bioactieve peptiden: Acetyl Tripeptide-30 Citrulline en Pentapeptide-18 23, 24.
Acetyl Tripeptide-30 Citrulline is een signaalpeptide, terwijl Pentapeptide-18 een neurotransmitterremmend peptide is 25.
Deze peptiden worden gebruikt in formuleringen om rimpels glad te strijken en werken synergetisch om de spierspanning te reguleren en de matrixmetalloproteïnasen (MMP's) te remmen die collageen afbreken 23.
Vanistryl ® beschermt daardoor het bindweefsel tegen afbraak en herstelt de dermale bestanddelen van de extracellulaire matrix, waardoor de huid de nodige integriteit en elasticiteit behoudt. Het heeft bovendien een wondherstellend en gladmakend effect en vermindert de spanning van de huid. Onderzoeken hebben ook een zichtbare vermindering van striae aangetoond bij het gebruik van Vanistryl ® 25.
Acetyl Dipeptide-1
Acetyl Dipeptide-1 Cetyl Ester (Calmosensine) stimuleert de afgifte van pro-endorfinen door keratinocyten, waardoor boodschappers worden geactiveerd die ontspanning in de huid bevorderen.
In het algemeen helpt Calmosensine het ontstaan van rimpels en expressielijnen te voorkomen door spierspanning te verlichten 26.
Daarnaast speelt Calmosensine een belangrijke rol bij het reguleren van de waarneming van onaangename huidsensaties, zoals warmte, en verbetert het zo het huidcomfort, zoals bevestigd in in-vivo-onderzoek 27.
Ook werden voordelen waargenomen voor de elasticiteit van de huid, doordat belangrijke dermale genen die de aanmaak van elastisch weefsel ondersteunen sterker tot expressie kwamen 27.
X50 Myocept van INFINITEC
X50 Myocept is een mengsel van Palmitoyl Hexapeptide-52, melkzuur, glycolzuur en Palmitoyl Heptapeptide-18.
Ook dit peptide vermindert de afgifte van acetylcholine en daarmee de spiercontractie 28.
Volgens de fabrikant zou het de expressielijnen rond de oogzone met 20-27% verminderen na 28 dagen 25.
Palmitoyl Hexapeptide-19 – BONT-L Peptide Solution
BONT-L Peptide Solution (Palmitoyl Hexapeptide-19) is een andere kandidaat voor gebruik in crèmes met een onmiddellijk botoxeffect.
Ook dit bioactieve peptide richt zich op het SNARE-complex, remt de vorming ervan en vermindert zo de afgifte van acetylcholine.
Een in-vivo-onderzoek onder 15 vrijwilligers die gedurende 28 dagen tweemaal daags een crème met 5% BONT-L Peptide Solution gebruikten, liet een gemiddelde afname van 38% van het microreliëf rond de ogen zien 25.
Acetyl Hexapeptide-30 (Inyline)
Inyline werkt daarentegen postsynaptisch als een competitieve antagonist van MuSK en vermindert zo de interactie van acetylcholine met de receptoren.
Tijdens in-vivo-tests brachten 20 vrouwelijke vrijwilligers van 41-50 jaar een crème met een 5%-oplossing van het peptide Inyline ® tweemaal daags aan op de kraaienpootjes gedurende 28 dagen. De resultaten toonden aan dat de behandeling de rimpeldiepte met 14,9% verminderde 25.
