INHOUD VAN HET ARTIKEL
Wat is bakuchiol?
Bakuchiol is een populair nieuw ingrediënt in cosmetische huidverzorgingsproducten, zoals antirimpelcrèmes, antirimpelserums en producten tegen pigmentvlekken 1.
Chemisch gezien is het een meroterpeenfenol, dat vooral voorkomt in de zaden en bladeren van de Indiase plant Psoralea corylifolia. Deze plant staat ook bekend als babchi of in het Sanskriet als bakuchi.
Bakuchiol lijkt te werken als een functioneel analoog van retinol (vitamine A) en de derivaten daarvan (retinoïden), maar wordt relatief beter verdragen 14.
Klinisch onderzoek toont aan dat plaatselijk aangebrachte bakuchiol in een concentratie van 0,5% fijne lijntjes en rimpels verbetert, evenals de elasticiteit, stevigheid en tekenen van lichtschade na 12 weken behandeling. De werkzaamheid was vergelijkbaar met die van 0,5% plaatselijk aangebrachte retinol 6, 14.
Voor consumenten die natuurlijke cosmetica waarderen, is bakuchiol door zijn plantaardige oorsprong bijzonder aantrekkelijk.
Waarvoor wordt het gebruikt?
Volgens voorlopige onderzoeken lijkt plaatselijk aangebrachte bakuchiol een vergelijkbare werkzaamheid te hebben als vitamine A-derivaten (retinol en retinoïden).
Plaatselijke retinoïden worden al tientallen jaren met succes gebruikt om huidveroudering te voorkomen en te behandelen.
Ze kunnen echter aanzienlijke en goed gedocumenteerde huidreacties veroorzaken, die worden aangeduid als retinoïdendermatitis 2, 3, 4, 5. Typische klachten zijn erytheem (roodheid), jeuk, schilfering, een branderig gevoel of verhoogde gevoeligheid 2.
Voorlopige onderzoeken laten zien dat bakuchiol kan bijdragen aan het voorkomen van rimpels en fijne lijntjes. Daarnaast verbetert het de pigmentatie, elasticiteit en stevigheid van de huid op een vergelijkbare manier als retinoïden, maar zonder de genoemde bijwerkingen.
Hoe werkt bakuchiol?
In een voorlopige studie werden de cellulaire reacties op bakuchiol en retinol onderzocht.
De resultaten wijzen erop dat bakuchiol op mechanistisch niveau op een vergelijkbare manier werkt als retinol. Het reguleerde de genexpressie op soortgelijke wijze en stimuleerde de aanmaak van collageen en extracellulaire matrix 6.
Bakuchiol heeft bovendien mogelijk een antioxidatieve werking en kan reactieve zuurstofradicalen neutraliseren. Daardoor zou het mitochondriale lipidenperoxidatie kunnen tegengaan en de weerstand tegen oxidatieve stress kunnen vergroten 7, 8, 9, 10.
Bakuchiol kan bovendien matrixmetalloproteïnasen remmen. Daartoe behoort MMP-1, dat betrokken is bij de afbraak van collageen . De werking lijkt vergelijkbaar met die van retinol en mogelijk zelfs sterker 11.
Bakuchiol kan blijkbaar ook op twee punten ingrijpen in de melaninesynthese: het remt zowel de activering van het alfa-melanocytstimulerend hormoon als tyrosinase, het snelheidsbepalende enzym van de melaninesynthese 12, 13. Daardoor zou het hypergepigmenteerde huidvlekken kunnen verlichten.
Onderzoeken en voordelen voor de huid
Aan een studie namen 17 vrouwen deel die tweemaal daags een cosmetisch product met bakuchiol op het gezicht aanbrachten 6.
Na 12 weken waren duidelijke verbeteringen zichtbaar in de vermindering van rimpels, lichtschade en pigmentatie. Tegelijkertijd namen de elasticiteit en stevigheid van de huid toe. De gebruikelijke ongewenste effecten van een retinolbehandeling traden daarbij niet op.
De studie had echter geen controlegroep.
In een andere studie van 12 weken met 44 personen werd tweemaal daags een crème met 0,5% bakuchiol of eenmaal daags een crème met 0,5% retinol aangebracht.
Voor de beoordeling werden na 0, 4, 8 en 12 weken hogeresolutiefoto’s van het gezicht gemaakt en geanalyseerd.
Zowel bakuchiol als retinol verminderden het rimpeloppervlak en de hyperpigmentatie significant; statistisch was er geen verschil tussen de twee behandelingen. Gebruikers van retinol meldden echter vaker schilfering en een branderig gevoel van de gezichtshuid 14.
Aan een andere studie van 4 weken namen 60 vrouwen van 40 tot 65 jaar deel met een gevoelige huid en lichte tot matige lichtschade.
Het gebruik van een reinigingsproduct en een vochtinbrengende anti-agingcrème met 1% bakuchiol gedurende 4 weken verhoogde het watergehalte van de huid met 16% 15.
Ook de gladheid, uitstraling, tekenen van huidveroudering en het algemene huidbeeld verbeterden.
Combinaties
Een studie onderzocht de plaatselijke combinatie van bakuchiol, een extract van Vigna aconitifolia en retinaldehyde 16.
In vitro versterkte deze combinatie de werking van retinaldehyde op de differentiatie van keratinocyten en de functie van de huidbarrière, zonder het huidirritatieprofiel te verslechteren.
In het klinische onderzoek verbeterde deze combinatie de huidstevigheid (+5,6%), elasticiteit (+13,9%), het aantal rimpels (-43,2%) en de gelijkmatigheid van de huidskleur (+7,0%) bij eenmaal daagse toepassing in de avond gedurende 28 dagen.
Met name nam het aantal kraaienpootjes bij 100% van de deelnemers af.
Het product bevatte daarnaast andere werkzame stoffen tegen lichtveroudering, waaronder niacinamide en melatonine, en werd zeer goed verdragen.
Andere onderzoeken meldden voordelen van bakuchiol in combinatie met een extract van Vanilla tahitensis, met palmitoyltripeptide-38, gehydrolyseerd hyaluronzuur en een mengsel van plantenextracten en vitaminen, of met melatonine en ascorbyltetraisopalmitaat 17, 18, 19.
Een gerandomiseerde gecontroleerde studie onderzocht een anti-agingcrème (GEN+) die bij 80 mannen van 45 tot 65 jaar gedurende 12 weken op het gezicht werd aangebracht. De crème bevatte 4% genisteïne in combinatie met bakuchiol, niacinamide, vitamine C, vitamine E en ceramiden. De behandelde groep liet ten opzichte van placebo een duidelijk betere uitstraling en gelijkmatigere huidskleur zien, met minder pigmentvlekken 19a.
Bij acnebehandelingen is aangetoond dat een combinatie van bakuchiol, een extract van Ginkgo biloba en mannitol de werkzaamheid van adapaleen kan verbeteren 20. Ook in combinatie met salicylzuur liet bakuchiol een bijzonder goede werking zien bij de beheersing van P. acnes 21.
Bijwerkingen
Bakuchiol wordt in cosmetica vaak gebruikt als een mogelijk beter verdraagbaar alternatief voor retinol.
In het begin kan een gevoelige huid toch rood worden en schilferen. Door de aangetoonde ontstekingsremmende eigenschappen lijkt dit risico echter gering 6.
Omdat bakuchiol de celvernieuwing kan versnellen, wordt na het gebruik van producten met bakuchiol een consequente zonbescherming aanbevolen om schade door uv-straling te beperken.
