Wat is het?
De Nd:YAG-laser is een vastestoflaser die als lasermedium een kristal van yttrium en aluminium (YAG) gebruikt dat is gedoteerd met neodymiumatomen (Nd). Daaraan ontleent de laser zijn naam.
Zoals alle lasers geeft ook de Nd:YAG-laser licht met een hoge energie af. Wanneer dit op een specifieke huidaandoening wordt gericht, ontstaat warmte die zieke cellen vernietigt.
De Nd:YAG-laser heeft een golflengte van 1064 nm en kan in vergelijking met andere lasertypen diepere huidlagen bereiken.
Moderne Nd:YAG-lasers zijn ook verkrijgbaar in een Q-switched-modus, waarmee 2 golflengten kunnen worden geproduceerd: één in het infrarode bereik (1064 nm) en één voor oppervlakkige huidlaesies (532 nm).
Met dezelfde technologie kan ook een zeer krachtige laserbundel met uiterst korte pulsen worden opgewekt. Daardoor kunnen diepere weefsellagen veilig worden bereikt zonder de drempel voor thermische schade te overschrijden.
Zoals in de afbeelding te zien is, richten zowel 532 nm als 1064 nm zich selectief op hemoglobine en melanine. De absorptiecoëfficiënt van deze chromoforen is bij 1064 nm echter relatief lager.
De geringere absorptie door melanine en hemoglobine wordt gecompenseerd door een grotere penetratiediepte. Daardoor is nabij-infrarood licht van 1064 nm ideaal voor selectieve verhitting van de dermis, bijvoorbeeld bij fotorejuvenatie en diepe laesies.
De Nd:YAG-laser van 532 nm is dus vooral geschikt voor oppervlakkige laesies, terwijl de laser van 1064 nm diepere laesies beter behandelt.
De techniek kent veel toepassingen, van dermatologische problemen, zoals huidvlekken en vaatlaesies, tot esthetische dermatologie voor rimpels, ouderdomsvlekken en ongewenste haargroei.
Waarvoor Wordt Hij Gebruikt?
In de geneeskunde wordt de Nd:YAG-laser vooral gebruikt in de esthetische geneeskunde en dermatologie voor de behandeling van:
- pigmentlaesies, zoals lentigines solares, ouderdomsvlekken, sproeten, keratosen, melasma en chloasma;
- vaatlaesies, zoals teleangiëctasieën, oppervlakkige gesprongen of verwijde haarvaatjes, couperose en rosacea;
- hypertrichose, door middel van laserontharing;
- onychomycose, een schimmelinfectie van de nagels;
- verwijdering van tatoeages;
- tekenen van huidveroudering, zoals vergrote poriën, huidverslapping en fijne oppervlakkige rimpels.
Vaatlaesies
De Nd:YAG-laser is geschikt voor de behandeling van teleangiëctasieën, of spider veins, capillaire vaatmalformaties, kleine spataderen, couperose en hemangiomen.
Bij deze toepassingen richten de lichtpulsen zich op het rode pigment oxyhemoglobine in de rode bloedcellen.
De door de laser opgewekte warmte veroorzaakt fotocoagulatie van de behandelde haarvaatjes, waardoor deze sluiten en de vaatlaesie geleidelijk lichter wordt.
Resultaten
Vaatlaesies kunnen meerdere behandelingen vereisen. Het aantal sessies hangt af van de vorm, grootte en plaats van de laesies en van het huidtype.
Kleine rode bloedvaatjes kunnen meestal in 1-3 sessies worden verwijderd en zijn vaak al direct na de eerste behandeling niet meer zichtbaar.
Voor prominentere vaatlaesies en kleine spataderen kunnen meerdere sessies nodig zijn, met ongeveer twee maanden tussen de behandelingen.
Pigmentlaesies
De Nd:YAG-laser is geschikt voor de behandeling van ouderdomsvlekken, lentigines solares, sproeten, congenitale melanocytaire naevi, de naevus van Ota en café-au-laitvlekken.
De lichtpulsen richten zich hierbij op melanine op verschillende diepten aan of in de huid.
Ontharing
De Nd:YAG-laser kan worden gebruikt om de haarfollikel te treffen, waardoor haren uitvallen en de hergroei afneemt.
De laser kan op vrijwel elk lichaamsdeel worden gebruikt, waaronder de oksels, bikinilijn, het gezicht, de hals, rug, borst en benen.
Laserontharing met de Nd:YAG-laser berust op selectieve fotothermolyse: licht (foto) wordt gebruikt om een specifiek gebied te verhitten (thermo) en selectief te vernietigen (selectieve lyse).
Pulsen met het juiste vermogen en de juiste duur verhogen de temperatuur in de follikel aanzienlijk, zonder dat deze tijd krijgt om de warmte af te voeren. De huid kan de warmte daarentegen verspreiden en afkoelen zonder relevante schade op te lopen.
Vergelijking met Andere Lasers
In vergelijking met andere lasers, zoals de alexandrietlaser of diodelaser, wordt de Nd:YAG-laser van 1064 nm beschouwd als geschikter voor mensen met een donkere huid, vanwege de geringere verstrooiing en diepere penetratie van het laserlicht 1, 2.
Toch is grote voorzichtigheid geboden bij een sterk gebruinde of donkere huid, omdat de laser ook melanine kan vernietigen en daardoor witte huidvlekken kan veroorzaken.
Bovendien kunnen bij de Nd:YAG-laser kortere pulsen veiliger worden gebruikt dan bij de diodelaser. Dit is een extra voordeel bij fijnere haren, die een kortere thermische relaxatietijd (TRT) hebben 3.
Resultaten
Laserontharing vereist gewoonlijk meerdere sessies, meestal 3 tot 6 of meer, met tussenpozen van 3-8 weken. Mensen met een donkerder huidtype kunnen meer behandelingen nodig hebben.
Afhankelijk van het gebied blijft de huid ongeveer 6-8 weken volledig haarvrij en glad. Het ideale moment voor een volgende sessie is wanneer fijne haren opnieuw in het behandelde gebied beginnen te groeien.
In een onderzoek bij Indiase deelnemers met een donkere huid leidden zes behandelingen met de Nd:YAG-laser tot een totale haarreductie van 56%, gemeten 6 weken na de laatste sessie 4.
Eerdere onderzoeken met de Nd:YAG-laser bij huidfototypen IV-VI lieten een haarreductie zien van 23 tot 33% na één sessie 5, 6, 7, 8, 58 tot 62% na drie sessies 9 en 50 tot 100% na 5-7 sessies, respectievelijk gemeten na een follow-up van 4-12 weken 10, 11, 12.
Tatoeageverwijdering
Q-switched Nd:YAG-lasers van 1064 nm zijn bijzonder geschikt voor het verwijderen van tatoeages met zwarte, blauwe en groene pigmenten.
De Nd:YAG-laser van 532 nm is juist geschikter voor lichte kleuren, zoals rood, oranje en geel.
De behandeling vernietigt selectief de inktmoleculen, die vervolgens door macrofagen worden opgenomen en afgevoerd.
Elke puls moet voldoende energie afgeven om het pigment tot fragmentatie te verhitten. Is de energie onvoldoende, dan valt het pigment niet uiteen en wordt de tatoeage niet verwijderd.
Resultaten
De kleur van de tatoeage en de diepte van het pigment beïnvloeden de duur en het resultaat van de behandeling.
Voor een optimaal resultaat kunnen 5 tot 20 sessies nodig zijn, met een tussenpoos van ten minste 7 weken.
Fotorejuvenatie
Ablatieve technieken, zoals de CO2-laser, leveren betere resultaten op bij de algehele vermindering van fotoveroudering. Niet-ablatieve lasers, zoals de Nd:YAG-laser, zorgen echter voor een snel herstel en gaan zelden gepaard met complicaties of uitvaltijd 13.
Nd:YAG-lasers kunnen daarom worden gebruikt om rimpels in een door de zon verouderde huid te verminderen 14.
Door de eigenschappen van de lichtpulsen aan te passen kan het doelgebied naar de bovenste dermis, vlak onder het huidoppervlak, worden verplaatst.
De gecontroleerde verhitting van de dermis laat de collageenvezels samentrekken, waardoor de huid strakker wordt en de huidstructuur egaler wordt.
Tegelijkertijd stimuleert de warmte de aanmaak van nieuwe collageen- en elastinevezels, waardoor de huidstructuur in de daaropvolgende weken verder verbetert.
Resultaten
Gemiddeld zijn 5/6 sessies nodig, met telkens 2 weken ertussen, om zeer bevredigende resultaten te bereiken.
De resultaten zijn niet onmiddellijk zichtbaar, maar worden 3-6 weken na de eerste behandeling merkbaar.
Contra-indicaties
De volgende tabel geeft een overzicht van mogelijke contra-indicaties en voorzorgsmaatregelen voor dermatologische behandeling met de Nd:YAG-laser.
Het gebruik van zonnebanken en blootstelling aan de zon zijn absoluut gecontra-indiceerd gedurende ten minste 14 dagen vóór en ten minste 14 dagen na elke lasersessie. In deze periode kan de arts ook een zonnebrandcrème met hoge beschermingsfactor adviseren, vooral op aan zon blootgestelde plaatsen.
| Voorzorgsmaatregelen | Contra-indicaties |
|
|
Bijwerkingen
De bijwerkingen van een behandeling met de Nd:YAG-laser zijn doorgaans mild en kunnen bestaan uit:
- Pijn en ongemak tijdens de behandeling, beperkt door lasers met epidermale koeling en zo nodig door een plaatselijk verdovingsmiddel.
- Kortdurende roodheid (erytheem), jeuk en zwelling (oedeem) direct na de behandeling; blauwe plekken komen veel minder vaak voor.
- Veranderingen in de huidpigmentatie: soms raken melanocyten beschadigd, waardoor donkerdere vlekken, of hyperpigmentatie, of lichtere vlekken, of hypopigmentatie, kunnen ontstaan. Het risico is groter bij een donkere huid, maar de verkleuringen zijn meestal tijdelijk.
- Blaarvorming: in zeldzame gevallen neemt het huidpigment te veel lichtenergie op en kunnen blaren ontstaan; deze verdwijnen doorgaans binnen enkele dagen.
- Littekens: dit is zeldzaam, maar het risico neemt toe wanneer het huidoppervlak beschadigd is. Volg alle instructies van de arts vóór en na de behandeling en vermijd vooral ten minste 4 weken directe blootstelling aan de zon.
- Bacteriële infectie: antibiotica kunnen worden voorgeschreven om infecties van de huidlaesies te behandelen of te voorkomen, maar zijn doorgaans niet nodig.
