Wat zijn het?
Periorale rimpels (of rimpels rond de lippen) zijn lijnen of groeven die zich rond de mond ontwikkelen.
Zoals op de onderstaande afbeelding te zien is, worden hoofdzakelijk drie soorten periorale rimpels onderscheiden:
- Nasogeniale plooien (lachrimpels of nasolabiale plooien): groeven die bij de neusvleugels beginnen en langs de buitenzijde van de mond naar beneden lopen; ze zijn vaak duidelijker bij lachen of glimlachen;
- Barcode-rimpels (of rokersrimpels): verticale rimpels rond de bovenlip (onder de neus), die op een barcode lijken;
- Marionetlijnen (of melomentale plooien): lineaire groeven die vanaf de mondhoeken naar beneden in de richting van de onderkaak lopen.
Oorzaken
Rimpels rond de lippen ontstaan door een combinatie van verschillende factoren, waaronder:
- zwaartekracht,
- volumeverlies,
- spierhypertonie.Â
Ook leefstijlfactoren — zoals overmatige blootstelling aan de zon, plotselinge gewichtsschommelingen, roken en een ongezond voedingspatroon — kunnen het ontstaan van deze en andere soorten rimpels versnellen.
Zwaartekracht
Elke dag staat het gezicht bloot aan de zwaartekracht, die de huid letterlijk omlaag trekt.
Wanneer de weefsels niet stevig genoeg zijn om deze kracht tegen te gaan (bijvoorbeeld door verlies van collageen en elastine), geeft de huid mee en zakt zij naar beneden.
Dit kan het ontstaan van rimpels bevorderen, waaronder rimpels rond de mond.
Volumeverlies
Het volumeverlies dat bij het ouder worden optreedt, draagt in belangrijke mate bij aan het ontstaan van rimpels rond de lippen.
Dit verlies hangt samen met 4 belangrijke componenten: 1:
- verlies van lipiden in het onderhuidse vetweefsel (hypodermis), dat thermische en mechanische bescherming biedt en de contouren van het gezicht vormgeeft;
- afname van structurele eiwitten, zoals collageen en elastine, die zowel in hoeveelheid als in functionaliteit afnemen, waardoor stevigheid en elasticiteit verloren gaan;
- verlies van water en hyaluronzuur, een sterk hygroscopische stof die essentieel is om vocht vast te houden en de huid gehydrateerd te houden;
- volumeverlies van het kaakbot, dat in hoogte en breedte afneemt; dit probleem is duidelijker bij mensen die tanden verloren hebben of een gebitsprothese dragen.
Spierhypertonie
Een andere belangrijke factor bij het ontstaan van rimpels rond de lippen is de hypertonie van de onderliggende spieren.
Bij marionetlijnen speelt een bilaterale, symmetrische spier een rol — de depressor anguli oris (de spier die de mondhoek naar beneden trekt). Wanneer deze voortdurend actief is, trekt hij de mondhoeken omlaag, waardoor een verdrietige uitdrukking ontstaat en deze rimpels sterker zichtbaar worden.
Barcode-rimpels worden bovendien bevorderd door roken, omdat men bij het roken herhaaldelijk de lippen tuit, waardoor de onderliggende spier (de kringspier van de mond) samentrekt.
Roken verstoort daarnaast de microcirculatie en versterkt de oxidatieve stress, waardoor de huid in het algemeen vroegtijdig veroudert.
Behandeling
Botulinetoxine
Injecties met botulinetoxine zijn doeltreffend bij de behandeling van marionetlijnen; daarnaast kunnen ze nuttig zijn bij rokersrimpels in combinatie met fillers.
Botulinetoxine (Botox®, Dysport™) heeft als doel de spierhypertonie op de injectieplaats tegen te gaan. De toxine blokkeert namelijk de spiercontractie, waardoor de spier ontspant.
De hoeveelheid geïnjecteerde toxine hangt af van de diepte van de rimpels en individuele kenmerken (mannen hebben bijvoorbeeld doorgaans meer nodig) 15.
Daardoor kan ook de prijs van de behandeling variëren, doorgaans van 300 tot 600 euro.
De ontspanning van de behandelde spieren en de daaruit voortvloeiende vermindering van de rimpels treden niet onmiddellijk op. Het effect begint na ongeveer 3–4 dagen en houdt circa 3–6 maanden aan (hoewel een werkingsduur tot 12 maanden is gemeld) 16.
Na deze periode kan de behandeling zonder problemen worden herhaald.
De meest voorkomende bijwerkingen zijn pijn, zwelling, erytheem, blauwe plekken, luchtweginfecties, hoofdpijn, nasofaryngitis, sinusitis, griepachtige klachten, misselijkheid en hypo-esthesie (verminderde normale gevoeligheid voor bepaalde prikkels van buitenaf, zoals aanraking) 12.
Het gebruik van botulinetoxine is gecontra-indiceerd tijdens zwangerschap en borstvoeding, bij plaatselijke infecties en bij mensen met specifieke overgevoeligheden of neuromusculaire aandoeningen.
Voor meer informatie raden wij de volgende artikelen aan:
- Botox® – Botulinetoxine | Wat Is Het? Hoe Werkt Het? Rimpels en Risico’s
- Botulinetoxine of Fillers? Werkzaamheid, Kosten en Bijwerkingen
Fillers
Dermale fillers kunnen samen met botulinetoxine worden gebruikt om marionetlijnen te behandelen. Ze vormen ook de voorkeursbehandeling voor het opvullen van nasolabiale plooien en barcode-rimpels.
Hiervoor bestaan verschillende soorten fillers, maar in de meeste gevallen gebruiken artsen hyaluronzuur.
Ook hyaluronzuur bestaat in verschillende varianten, met uiteenlopende ‘dichtheden’ en werkingsduren. Voor de nasolabiale plooi wordt bijvoorbeeld doorgaans een vorm met een hoge dichtheid gebruikt (sterk gecrosslinkt); als alternatief kunnen fillers op basis van calciumhydroxyapatiet worden gebruikt.
De werkingsduur varieert doorgaans van 6 tot 8 maanden (bij hydroxyapatiet minstens tweemaal zo lang), waarna een herhaalbehandeling nodig is.
Naast de verschillende injecteerbare vulmiddelen kan ook een kleine hoeveelheid autoloog vet worden gebruikt. Dit wordt bij de patiënt afgenomen, bijvoorbeeld uit de billen, gecentrifugeerd en op de gewenste plaats geïnjecteerd. In dat geval spreekt men van lipofilling, een techniek die met succes kan worden gebruikt om fijne rimpels rond de lippen en nasolabiale plooien glad te strijken.
De gemiddelde prijs van een filler in dit gebied bedraagt ongeveer 200–300 euro. In combinatie met botulinetoxine kunnen de kosten oplopen tot 600–800 euro. Lipofilling is duidelijk duurder.
Voor meer informatie raden wij de volgende artikelen aan:
- Fillers | Wat Zijn Het? | Soorten en Resultaten
- Fillers in de Esthetische Geneeskunde | Soorten, Resultaten en Bijwerkingen
- Hyaluronzuurfillers | Eigenschappen, Resultaten en Bijwerkingen
Andere behandelingen
Als alternatief voor of aanvulling op botulinetoxine en dermale fillers kunnen andere esthetisch-medische procedures worden toegepast om rimpels rond de mond glad te strijken.
Over het algemeen levert de combinatie van fillers en botulinetoxine echter betere en vooral onmiddellijke resultaten op.
De hieronder beschreven procedures hebben daarentegen meer tijd en meerdere sessies nodig om een zichtbaar effect te bereiken.
Radiofrequentie
De radiofrequentie maakt gebruik van elektromagnetische velden (EMV) om de huidcellen (vooral de fibroblasten) te stimuleren.
De elektromagnetische golven die het apparaat uitzendt, verhogen de weefseltemperatuur, waardoor de collageenvezels samentrekken en de fibroblasten worden gestimuleerd om meer collageen, elastine en hyaluronzuur aan te maken.
De toename van collageen en andere macromoleculen helpt de huid steviger en voller te maken, en kleine onregelmatigheden glad te strijken , zoals rimpels en huidverslapping.
Een sessie is volledig pijnloos, duurt 20 tot 40 minuten en kan 150–200 euro kosten.
Microdermabrasie
De microdermabrasie bestaat uit het ‘bombarderen’ van de huid met een stroom kleine vaste kristallen met een schurende werking.
Hierdoor ontstaat een lichte mechanische exfoliatie van de huid, waardoor de huidvernieuwing wordt gestimuleerd.
In wezen gaat het om een ‘professionele scrub’, waarbij de huid als het ware wordt ‘geschuurd’ om de vernieuwing te stimuleren.
Indicaties voor microdermabrasie zijn onder meer goedaardige epidermale pigmentatie, een ruwe huidstructuur, acne, fijne lijntjes en oppervlakkige acnelittekens.
Voor duidelijke resultaten zijn meerdere sessies nodig (bijvoorbeeld 6 sessies om de 2 of 4 weken), gevolgd door maandelijkse of driemaandelijkse onderhoudsbehandelingen.
De prijs van een microdermabrasiesessie varieert gemiddeld van ongeveer 150 tot 200 euro.
Chemische Peelings
Een chemische peeling werkt volgens een vergelijkbaar principe als microdermabrasie, met als verschil dat de exfoliatie niet door fysieke middelen maar door chemische stoffen wordt veroorzaakt.
Door de oppervlakkige huidlagen te verwijderen, bevordert een chemische peeling de vernieuwing van de opperhuid en stimuleert deze de collageensynthese in de dieper gelegen huidlagen.
De resultaten kunnen zichtbaar zijn bij fijne lijntjes en huidonregelmatigheden, zoals oppervlakkige acnelittekens, kleine epidermale vlekken en een ruwe huidstructuur.
Ook hierbij zijn meerdere sessies nodig, gevolgd door maandelijkse of driemaandelijkse onderhoudsbehandelingen.
Te diepe peelings gaan gepaard met een aanzienlijk risico op littekens en pigmentveranderingen.
De relatief lage prijs (ongeveer 150 euro per sessie) is waarschijnlijk het belangrijkste voordeel van deze methode.
Laser
Het werkingsprincipe van de laser berust op de opwekking van een hoogenergetische lichtbundel, die de diepere huidlagen bereikt en thermische schade veroorzaakt.
Deze schade lokt een biologische reactie uit die de collageenaanmaak verhoogt. Hierdoor krijgt de huid meer stevigheid en ondersteuning en worden huiddepressies die samenhangen met kraaienpootjes geëgaliseerd.
De bijwerkingen hangen af van het type laser dat wordt gebruikt; tegenwoordig zijn er opties met een hoge verdraagbaarheid (maar die ook minder doeltreffend zijn dan ablatieve lasers).
De resultaten zijn in ieder geval niet onmiddellijk zichtbaar. Er zijn 3 tot 5 sessies met tussenpozen van 3–4 weken nodig om duidelijke resultaten te bereiken.
De kosten bedragen gemiddeld 350 tot 400 euro per sessie.
Microneedling
Microneedling is een minimaal invasieve huidverjongingsprocedure waarbij met naalden kleine gaatjes in de huid worden gemaakt.
Deze behandeling stimuleert de productie van elastine en collageen. Bovendien bevordert zij de opname van eventueel daarna aangebrachte topische producten.
Vaak zijn tot zes behandelingen verspreid over ongeveer zes maanden nodig om het resultaat te maximaliseren. Dit kan onder meer leiden tot een algemene verbetering van de huidtonus.
De kosten bedragen ongeveer 200 euro per sessie.
Chirurgische draden
Wanneer mondrimpels gepaard gaan met duidelijke huidverslapping, kunnen zeer dunne liftingsdraden (met een diameter van 0,05 tot 0,20 mm) nuttig zijn.
Deze draden zijn gemaakt van polydioxanon (PDO), een materiaal dat in ongeveer 8 maanden volledig wordt opgenomen. Langs de draad bevinden zich kleine weerhaakjes die de huid omhoog trekken.
Zolang de polydioxanondraden in de huid aanwezig zijn, zorgen ze voor een verbetering van de huidstructuur door de collageenproductie te stimuleren. Hierdoor blijft het resultaat ook na de opname van de draden behouden.
De procedure wordt onder verdoving uitgevoerd en veroorzaakt vaak kleine blauwe plekken en zwelling, die binnen enkele dagen vanzelf verdwijnen.
Een deel van het resultaat is meteen zichtbaar, maar pas na 15–20 dagen kan het volledig worden beoordeeld.
Ook deze behandeling moet om de 8–12 maanden worden herhaald. De kosten beginnen bij ongeveer 400 euro per sessie, afhankelijk van het type behandeling.
Mesotherapie met deoxycholzuur
Injecteerbaar deoxycholzuur (Kybella) wordt gebruikt wanneer ook het vet onder de kin moet worden verminderd (de zogenoemde onderkin).
Deze stof vernietigt vetcellen, bevordert de resorptie ervan en stimuleert een ontstekingsreactie met proliferatie van fibroblasten.
Biorevitalisatie / Biostimulatie
De biorevitalisatie omvat de injectie van werkzame stoffen met een biologisch ‘herstellend’ effect.
De geïnjecteerde oplossing kan bestaan uit vitaminen, aminozuren, mineralen, co-enzymen en nucleïnezuren, peptiden, bloedplaatjesrijk plasma (PRP) en fragmenten van hyaluronzuur.
Het belangrijkste doel is de huidvernieuwing te stimuleren door de huid de juiste prikkels en voedingssubstraten te geven om de fijnere mondrimpels glad te strijken.
Plaatselijke injectie van biorevitaliserende stoffen heeft drie belangrijke gunstige effecten:
- hydratatie door onmiddellijke aantrekking van water in de weefsels (zichtbaar vanaf de eerste behandelingen);
- een krachtige werking tegen vrije radicalen, de werkelijke ‘verouderingsfactoren’;
- stimulatie van fibroblasten om collageen en elastine te produceren (langetermijneffect).
Deze behandelingen kunnen ook worden gebruikt als voorbereiding op andere esthetisch-medische ingrepen. Er bestaan bovendien fillers, bijvoorbeeld op basis van hyaluronzuur, die ook biorevitaliserende stoffen bevatten, zoals aminozuren, polyfenolen en antioxidanten.
Voor meer informatie raden wij de volgende artikelen aan:
- Vitamine-injecties | Werkzaamheid en Voordelen | Biostimulatie
- PRP en Schoonheid | Regeneratieve Geneeskunde | Werkt Het?
