Wat zijn nasolabiale plooien?
Nasolabiale plooien (ook bekend als lachrimpels) zijn groeven die naast de neusvleugels beginnen en naar de mondhoeken lopen.
Deze lijnen vormen een natuurlijke grens tussen het mondgebied en de wang. Wanneer ze sterk uitgesproken zijn, maken ze het gezicht echter zwaarder en ouder.
Nasolabiale plooien (ook wel rimpels of groeven genoemd) lopen van de zijkanten van de neus naar de mondhoeken. Deze plooien kunnen met het ouder worden dieper worden.
Nasolabiale plooien komen zeer vaak voor. Hoewel ze doorgaans met veroudering worden geassocieerd, zijn ze ook vaak zichtbaar bij jonge patiënten (30-35 jaar).
Er bestaat dan ook een belangrijke genetische aanleg die boven op de gebruikelijke oorzaken van huidveroudering komt (verlies van weefselvolume, verhoogde spanning van de mimische spieren, overmatige blootstelling aan de zon, roken enz.).
Sterk uitgesproken nasolabiale plooien zijn een duidelijk waarneembaar teken van gezichtsveroudering. Daarom zoeken veel mensen naar doeltreffende behandelingen. Omdat het om een zeer plaatselijke en vaak uitgesproken onvolkomenheid gaat, zijn de mogelijkheden om nasolabiale plooien te corrigeren met cosmetica of antirimpelsupplementen beperkt.
De meest gebruikte en doeltreffende behandeling bestaat uit het plaatselijk injecteren van een vulmiddel (filler), zoals hyaluronzuur of calciumhydroxylapatiet. De arts kan het vulmiddel ook combineren met enkele eenheden botulinetoxine. Een andere mogelijkheid is het gebruik van liftingsdraden.
Oorzaken
Nasolabiale plooien ontstaan door een combinatie van verschillende factoren, zoals:
- spierhypertonie;
- volumeverlies;
- zwaartekracht (die de weefsels naar beneden trekt);
- leefstijl.
Spierhypertonie
Een belangrijke factor bij het ontstaan van nasolabiale plooien is de verhoogde spanning van de spieren die de lippen en neusvleugels optillen.
Deze spieren worden tijdens het glimlachen geactiveerd en tillen de neusvleugels en het middelste derde deel van de bovenlip op.
Wanneer deze spieren bijzonder sterk en gespannen zijn of sterk uitgesproken huidspierverbindingen hebben, verdiepen ze de plooi en maken ze het probleem duidelijker 1.
Volumeverlies
Veroudering leidt tot een afname van structurele eiwitten in de huid, zoals collageen en elastine.
Daardoor nemen elasticiteit en stevigheid af en ontstaan rimpels en huidverslapping.
Hoewel het verlies van collageen tussen het 18e en 29e levensjaar begint, kan het lichaam na het 40e levensjaar ongeveer 1% per jaar verliezen. Rond het 80e levensjaar kan de collageenproductie in totaal 75% lager zijn dan bij jonge volwassenen 2.
Veroudering gaat ook gepaard met verlies van:
- onderhuids vet (hypodermis), dat thermische en mechanische bescherming biedt en de gezichtscontouren vormgeeft;
- water en hyaluronzuur, een sterk hygroscopische stof die essentieel is om vocht vast te houden en de huid gehydrateerd te houden;
- botvolume van de onderkaak, dat in hoogte en breedte afneemt; dit probleem is duidelijker bij mensen die tanden hebben verloren of een kunstgebit dragen;
- spiertonus en kracht van de dieper gelegen spieren.
Dat nasolabiale plooien met de leeftijd sterker worden, wordt dus vooral veroorzaakt door huidatrofie (door verlies van collageen, elastine, vet en water).
Wanneer de huid niet “stevig” genoeg is om de zwaartekracht tegen te werken, verslapt zij en zakt zij naar beneden (in medische termen heet dit ptose).
Het naar beneden verschuiven van het vetkussen van de wang, met volumeverlies ter hoogte van de jukbeenderen, draagt bij aan de verdieping van de nasolabiale plooien.
Leefstijl
Verschillende leefstijlfactoren – zoals overmatige blootstelling aan de zon, plotselinge gewichtsschommelingen, roken en een ongezond voedingspatroon – kunnen het ontstaan van nasolabiale plooien bevorderen en ze dieper maken.
Bij het roken worden de lippen herhaaldelijk getuit, waardoor de kringspier van de mond en de spieren die de lippen en neusvleugels optillen samentrekken.
Zo bevordert roken het ontstaan van de zogenoemde rokerslijntjes en worden de nasolabiale plooien dieper.
Roken verstoort bovendien de microcirculatie en versterkt oxidatieve stress, waardoor de vroegtijdige veroudering van de huid in het algemeen wordt bevorderd.
Een overzicht van 5 observationele onderzoeken liet zien dat gezichtsrimpels bij mannen en vrouwen vaker voorkwamen bij rokers dan bij niet-rokers 3.
Ook overmatige blootstelling aan de zon verhoogt de oxidatieve stress, waardoor de functionele en structurele integriteit van collageen en elastine wordt aangetast.
Een onderzoek onder 67 paren Japanse eeneiige tweelingen vond veel meer rimpels bij deelnemers die rookten of geen zonnebescherming 4 gebruikten.
Ook de voeding speelt een fundamentele rol (lees onze verdieping over voedingsmiddelen die goed zijn voor de huid).
Een onderzoek onder 400 Duitse vrouwen van 70 tot 80 jaar vond een significant verband tussen blootstelling aan luchtverontreiniging en tekenen van extrinsieke huidveroudering, waaronder rimpels 5.
Behandeling
Cosmetica en supplementen
Wanneer nasolabiale plooien uitgesproken en diep zijn, leveren antirimpelcrèmes en huidsupplementen doorgaans geen bevredigende resultaten op.
Deze producten zijn zeker nuttig ter preventie en als algemene ondersteuning om de stevigheid, hydratatie en algehele uitstraling van de huid te verbeteren.
Bij diepe en plaatselijke onvolkomenheden is voor een duidelijke verbetering echter een behandeling door een cosmetisch arts nodig.
Werkzaamheid van Collageensupplementen
Collageensupplementen kunnen zeer nuttig zijn om de diepte van nasolabiale plooien te verminderen.
In een onderzoek werd een collageensupplement (dagelijks 5 g gehydrolyseerd collageen uit vis), hyaluronzuur en antioxidanten gedurende 60 dagen gebruikt door 294 deelnemers 6.
Het supplement zorgde voor een duidelijke afname van de diepte van de nasolabiale plooien, de droogheid van de huid en de rimpels. Na 12 weken werd bovendien een significante toename van de collageendichtheid en huidstevigheid waargenomen.
In het bijzonder:
- de diepte van de nasolabiale plooi was met 24% afgenomen ten opzichte van de uitgangswaarde;
- 37% van de deelnemers behaalde een duidelijk voordeel, met een sterke afname van de diepte van de nasolabiale plooi (gemiddeld 44%);
- andere specifieke medisch-esthetische behandelingen van dit gebied bij de deelnemers aan het onderzoek verminderden de nasolabiale plooien met 41%.
In een ander onderzoek onder 46 gezonde vrouwen van 45 tot 59 jaar leidde suppletie met gehydrolyseerd viskraakbeen (500 mg/dag)* tot een afname van de nasolabiale plooien met 31% na 90 dagen behandeling 7.
* Gehydrolyseerd viskraakbeen bevat meer dan 65% collageenpeptiden, waarvan minstens 95% een laag molecuulgewicht van minder dan 3000 Da heeft, minimaal 25% chondroïtinesulfaat en 9% mineralen 7.
Fillers
Dermale fillers kunnen met succes worden gebruikt om nasolabiale plooien te corrigeren. Tijdens de procedure worden stoffen die doorgaans lijken op lichaamseigen bestanddelen in de rimpels geïnjecteerd om ze te verzachten of gebieden met volumeverlies op te vullen.
Daarvoor bestaan verschillende soorten vulmiddelen, maar in de meeste gevallen gebruiken artsen bij voorkeur hyaluronzuur. Andere mogelijke weefselvullers zijn calciumhydroxylapatiet, producten op basis van collageen en polymelkzuur.
Hyaluronzuur is zeer geschikt als huidfiller dankzij de goede verdraagbaarheid, de eenvoudige toediening, de korte hersteltijd, het onmiddellijke resultaat, de omkeerbaarheid van het effect en het ruime productaanbod waarmee specifieke onvolkomenheden gericht kunnen worden behandeld. Er bestaan producten met verschillende “dichtheden” en “werkingsduren”. Voor het opvullen van diepe nasolabiale plooien wordt bijvoorbeeld doorgaans hyaluronzuur met een hoge dichtheid (sterk gecrosslinkt) gebruikt.
Hyaluronzuur kan niet alleen langs de nasolabiale plooi worden geïnjecteerd, maar ook op het hoogste punt van de jukbeenderen om de plooi minder zichtbaar te maken.
De duur van het effect bedraagt doorgaans 6 tot 8 maanden (minstens tweemaal zo lang bij hydroxylapatiet), waarna een herhaalbehandeling nodig is.
Als alternatief voor hyaluronzuur of als aanvulling daarop kan ook een kleine hoeveelheid lichaamseigen vet worden geïnjecteerd (afgenomen bij de patiënt, bijvoorbeeld uit de billen, gecentrifugeerd en in de nasolabiale plooi geïnjecteerd). Dit wordt lipofilling genoemd.
De gemiddelde kosten van een filler in dit gebied liggen rond 250-350 euro, maar in combinatie met botulinetoxine kunnen de kosten oplopen tot 600-800 euro. Lipofilling is aanzienlijk duurder.
Werken fillers?
Volgens een meta-analyse ervaren patiënten onmiddellijk een duidelijke verbetering van de rimpels rond de lippen met elk type filler.
De verbetering van de ernst van de rimpels bereikt ongeveer 3-5 maanden na de procedure een hoogtepunt en neemt daarna geleidelijk af.
De gemiddelde afname van de ernst van de nasolabiale plooien bedroeg met name 1:
- 45% na één maand;
- 37% na 6 maanden;
- 24% na 12 maanden.
Mogelijke bijwerkingen
Wanneer de arts voldoende ervaren is, blijven de bijwerkingen doorgaans beperkt tot kleine bloeduitstortingen, ongemak en zwelling in het behandelde gebied, die binnen enkele dagen vanzelf verdwijnen.
Er bestaat echter een zeer klein risico op embolisatie (door een onbedoelde injectie in de aangezichtsslagader, die langs en dicht bij de nasolabiale plooi loopt) en ischemische necrose door compressie (door het injecteren van te veel vulmiddel).
Voor meer informatie raden wij de volgende artikelen aan:
- Fillers | Wat Zijn Het? Soorten Fillers en Resultaten
- Fillers in de Esthetische Geneeskunde | Soorten, Resultaten en Bijwerkingen
- Hyaluronzuurfillers | Eigenschappen, Resultaten en Bijwerkingen
Botulinetoxine
Omdat spierhypertonie een belangrijke rol lijkt te spelen bij het ontstaan ervan, kan een plaatselijke injectie met botulinetoxine het uiterlijk van nasolabiale plooien verbeteren.
De taak van botulinetoxine (Botox®, Dysport™) is juist om de verhoogde spanning van de spieren die deze rimpels veroorzaken tegen te gaan, door de spiercontractie te blokkeren en de spier te ontspannen en tijdelijk te “verlammen”.
De kosten van de behandeling kunnen variëren van 400 tot 600 euro.
De ontspanning van de betrokken spieren en de daaruit voortvloeiende verzachting van de rimpels treden niet onmiddellijk op, maar beginnen na ongeveer 3-4 dagen en houden ongeveer 3-6 maanden aan (hoewel een werkingsduur tot 12 maanden is gemeld) 6.
Na deze periode kan de behandeling zonder problemen worden herhaald.
De meest voorkomende bijwerkingen zijn pijn, zwelling, erytheem, bloeduitstortingen, luchtweginfecties, hoofdpijn, neus-keelontsteking, sinusitis, griepachtige klachten, misselijkheid en hypesthesie (verminderde gevoeligheid voor bepaalde externe prikkels, zoals aanraking) 7.
Voor meer informatie raden wij de volgende artikelen aan:
- Botox® – Botulinetoxine | Wat Is Het? Hoe Werkt Het? Rimpels en Risico’s
- Botulinetoxine of Fillers? Werkzaamheid, Kosten en Bijwerkingen
Andere behandelingen
Als alternatief voor of als aanvulling op botulinetoxine en dermale fillers kunnen andere procedures uit de esthetische geneeskunde worden gebruikt om rimpels glad te strijken rond de mond.
Over het algemeen levert de combinatie van fillers en botulinetoxine echter betere en vooral onmiddellijke resultaten op.
De hieronder beschreven procedures hebben daarentegen meer tijd en meerdere sessies nodig om een merkbaar resultaat te geven.
Radiofrequentie
Hierbij worden speciale handstukken gebruikt die elektromagnetische golven opwekken en de diepere huidlaag (de dermis) verwarmen.
Deze warmte veroorzaakt een onmiddellijke samentrekking van de collageenvezels en stimuleert daarnaast de activiteit van fibroblasten, waardoor de aanmaak van collageen, elastine en hyaluronzuur toeneemt.
Onderzoek heeft aangetoond dat een temperatuur boven 46°C gedurende meer dan 3 minuten het lichaam ertoe aanzet hitteschokeiwitten vrij te geven. Deze eiwitten stimuleren fibroblasten om nieuwe collageenvezels aan te maken 7.
Een sessie met radiofrequentie is volledig pijnloos, duurt 20 tot 40 minuten en kan 150-200 euro kosten.
Laser
De werking van een laser berust op het opwekken van een hoogenergetische lichtbundel die de diepere huidlagen bereikt en daar thermische schade veroorzaakt.
Ook hier zet de warmte een biologische reactie in gang die leidt tot samentrekking van collageen en een toename van de collageensynthese.
De bijwerkingen hangen af van het gebruikte lasertype; tegenwoordig zijn goed verdraagbare oplossingen beschikbaar, al zijn die minder doeltreffend dan ablatieve lasers.
De resultaten zijn in elk geval niet onmiddellijk zichtbaar en er zijn 3 tot 5 sessies met tussenpozen van 3-4 weken nodig voor een merkbaar resultaat.
De kosten variëren gemiddeld van 400 tot 600 euro per sessie.
Ultrageluid
Deze techniek is gebaseerd op het uitzenden van een bundel geluidsgolven die niet hoorbaar zijn voor het menselijk oor.
De energie van ultrageluid wordt door de weefsels geabsorbeerd en veroorzaakt moleculaire trillingen, met warmteontwikkeling en een snelle stijging van de plaatselijke temperatuur als gevolg.
Opnieuw zorgt deze temperatuurstijging voor samentrekking van collageen, waardoor de huid steviger wordt.
In de daaropvolgende weken stimuleert de biologische schade aan het collageen bovendien de aanmaak en vernieuwing ervan, waardoor de huidtextuur verbetert en huidverslapping afneemt. De toename van collageen zorgt voor een stevigere huid met minder rimpels 1.
De prijs kan indicatief variëren van 200 tot 300 euro. Afhankelijk van de situatie kunnen meerdere sessies nodig zijn, doorgaans 3-5 wekelijkse sessies.
Microneedling
Microneedling is een minimaal invasieve huidverjongingsprocedure waarbij met een naald kleine gaatjes in de huid worden gemaakt.
Men veronderstelt dat de microbeschadigingen door de prikken de afgifte van groeifactoren veroorzaken, die de aanmaak van nieuw collageenrijk weefsel stimuleren.
Vaak zijn verspreid over ongeveer zes maanden tot zes behandelingen nodig om het resultaat te maximaliseren; dit kan onder meer een algemene verbetering van de huidstevigheid omvatten.
De kosten bedragen ongeveer 200 euro per sessie.
Liftingsdraden
Wanneer nasolabiale plooien gepaard gaan met duidelijke huidverslapping, kunnen zeer dunne liftingsdraden worden ingebracht.
Deze draden zijn gemaakt van biocompatibele materialen (zoals polycaprolacton, polymelkzuur of polydioxanon) die in de daaropvolgende 8-15 maanden worden opgenomen.
Veel soorten draden hebben kleine weerhaakjes die zich aan het weefsel vastzetten en de huid op spanning brengen.
Zolang de draden in de huid aanwezig zijn, stimuleren ze ook de aanmaak van collageen, hyaluronzuur en elastine, waardoor de huid steviger en elastischer wordt.
Deze reactie maakt het mogelijk om een deel van het resultaat te behouden, ook nadat de draad is opgenomen.
Een deel van het resultaat is onmiddellijk zichtbaar, maar het volledige effect wordt pas na enkele weken duidelijk. De kosten beginnen bij ongeveer 400 euro per sessie, afhankelijk van het type behandeling.
Biorevitalisatie / Biostimulatie
Bij biorevitalisatie worden werkzame stoffen geïnjecteerd die een biologisch “herstellend” effect hebben.
De geïnjecteerde oplossing kan vitaminen, aminozuren, mineralen, co-enzymen en nucleïnezuren, peptiden, bloedplaatjesrijk plasma (PRP) en fragmenten van hyaluronzuur bevatten.
Het belangrijkste doel is de huid tot vernieuwing aan te zetten door haar de juiste prikkels en voedingssubstraten te geven om fijnere rimpels glad te strijken.
Plaatselijke infiltratie van biorevitaliserende stoffen heeft drie belangrijke voordelen:
- hydratatie, doordat water onmiddellijk naar de weefsels wordt aangetrokken (al zichtbaar vanaf de eerste behandelingen);
- een sterke werking tegen vrije radicalen, echte “verouderingsfactoren”;
- stimulering van fibroblasten om collageen en elastine te produceren (langetermijneffect).
Deze behandelingen kunnen ook als voorbereiding op andere medisch-esthetische ingrepen worden gebruikt. Er bestaan daarnaast fillers, bijvoorbeeld op basis van hyaluronzuur, die ook biorevitaliserende stoffen bevatten, zoals aminozuren, polyfenolen en antioxidanten.
Voor meer informatie raden wij de volgende artikelen aan:
